Veel mantelzorgers vragen zich af of ze een vergoeding kunnen krijgen voor alles wat ze doen. Het eerlijke antwoord: er bestaat geen algemene mantelzorg vergoeding of salaris voor mantelzorgers. Mantelzorg is in Nederland onbetaald. Toch sta je niet met lege handen. Er zijn verschillende regelingen die je geld, tijd of rust kunnen geven. Hier lees je ze op een rij.
Wordt mantelzorg betaald?
Nee, niet vanzelf. Mantelzorg is zorg die je geeft omdat je een band hebt met iemand. Daar staat geen loon tegenover. Dat geldt ook als je zorgt voor je ouders, je partner of je kind.
Wel kun je op een paar manieren iets terugkrijgen:
| Regeling | Wat je krijgt | Waar regel je het |
|---|---|---|
| Mantelzorgwaardering | Een jaarlijks bedankje, zoals een bedrag of een cadeaubon | Je gemeente of het steunpunt mantelzorg |
| Pgb | Betaling voor zorg die je geeft, uit het budget van je naaste | Gemeente, zorgkantoor of zorgverzekeraar, uitbetaling via de SVB |
| Zorgverlof | Verlof van je werk, deels betaald | Je werkgever |
| Respijtzorg | Tijd voor jezelf, terwijl een ander de zorg overneemt | Gemeente, steunpunt of zorgkantoor |
| Belastingaftrek | Soms aftrek van specifieke zorgkosten | Belastingdienst |
De mantelzorgwaardering van je gemeente
Elke gemeente moet ieder jaar iets doen om mantelzorgers te bedanken. Dat heet de mantelzorgwaardering, in veel gemeenten ook mantelzorgcompliment. Het is geen loon, maar een blijk van waardering. Vaak is het een geldbedrag, een cadeaubon of een uitje.
Hoeveel je krijgt en wie in aanmerking komt, bepaalt de gemeente zelf. Je vraagt het meestal aan bij de gemeente of het steunpunt mantelzorg. Lees hoe dat werkt in Mantelzorgwaardering en mantelzorgcompliment aanvragen. Wat er in jouw gemeente is, zie je via mantelzorg per gemeente.
Betaald worden uit een pgb
Heeft je naaste een persoonsgebonden budget (pgb)? Dan kan hij of zij daarmee zelf zorg inkopen. Dat mag ook bij iemand uit de eigen omgeving, zoals een kind, partner of buurvrouw. Zo kun je als familielid toch betaald worden voor een deel van de zorg.
Een paar dingen om te weten:
- Het pgb is van je naaste, niet van jou. Je naaste of diens vertegenwoordiger is de budgethouder.
- Je sluit een zorgovereenkomst met de budgethouder. De SVB betaalt je uit het budget.
- Voor zorg door familie gelden soms lagere tarieven en extra voorwaarden. Dat verschilt per wet en per gemeente.
- Voor de uren die je betaald krijgt, ben je officieel geen mantelzorger meer, maar zorgverlener.
- Het geld is inkomen. Dat kan gevolgen hebben voor je belasting, toeslagen of uitkering.
Lees hoe je een pgb aanvraagt in Pgb aanvragen. Een pgb voor Wmo-hulp regel je bij de gemeente, via een gesprek dat je kunt voorbereiden met Wmo aanvragen.
Zorgverlof van je werkgever
Werk je naast de zorg? Dan heb je recht op zorgverlof. Kortdurend zorgverlof wordt voor minimaal 70% doorbetaald. Langdurend zorgverlof is meestal onbetaald, tenzij je cao iets anders regelt. Bij een plotselinge noodsituatie heb je recht op calamiteitenverlof met behoud van loon. Lees alles in Zorgverlof.
Belastingaftrek voor zorgkosten
Soms kun je zorgkosten aftrekken bij je aangifte inkomstenbelasting. Dat heet de aftrek van specifieke zorgkosten. Meestal gaat het om kosten voor jezelf, je partner of iemand in je huishouden. De regels zijn precies en veranderen weleens. Kijk daarom op de website van de Belastingdienst of je kosten meetellen, of vraag het na bij een belastingadviseur of de Belastingtelefoon.
Respijtzorg: geen geld, wel tijd
Wat veel mantelzorgers het meest nodig hebben, is geen geld maar rust. Bij respijtzorg neemt iemand anders de zorg tijdelijk over. Een vrijwilliger, dagbesteding of een logeerhuis. Via de Wmo is respijtzorg vaak vergoed, soms met een eigen bijdrage.
Ook via dit platform kun je iemand vinden die even aflost, helpt met het huishouden of je naaste naar een afspraak brengt met vervoer.
Mantelzorg voor je ouders
Zorg je voor je vader of moeder? Ook dan is er geen vaste vergoeding. De routes zijn dezelfde: de mantelzorgwaardering, zorgverlof en een pgb van je ouder. Heeft je ouder een Wlz-indicatie, dan kan de zorg vaak ook met een pgb via het zorgkantoor worden geregeld. Een mantelzorgmakelaar of het steunpunt kan met je meekijken welke route past.
Waar begin je?
- Laat je registreren bij het steunpunt mantelzorg of je gemeente. Vind ze via organisaties.
- Vraag naar de mantelzorgwaardering en de aanvraagtermijn.
- Bespreek met je naaste of een pgb een optie is.
- Praat met je werkgever over verlof of andere werktijden.
- Regel op tijd een pauze voor jezelf.